Door Julian van de Poppe - Angstklachten onder jongeren vormen een groeiend probleem. Volgens het RIVM had in 2025 ruim een derde van de Nederlandse jongeren tussen de 12 en 18 jaar last van angst- of depressiegevoelens. Vooral meisjes rapporteren deze klachten vaak.
Annemieke Bais uit Harderwijk gaf 35 jaar lang les in haar eigen dansstudio. Ze werkte in die periode intensief met jongeren en zag hoe zij zich ontwikkelen. Daardoor heeft ze langdurig met jonge mensen opgetrokken. “Omdat een leven lang fulltime dansen niet haalbaar was, zocht ik ander betekenisvol werk,” vertelt ze.Dit zet menig mens aan het denken: hoe kan dit nou, of waar ligt dit aan? Annemieke Bais (53) dacht zelf aan de vraag: hoe gaan we dit probleem oplossen? Ze kwam met een bijzonder idee buiten de box om.
Ze werd therapeut en startte haar praktijk Solid Ground, waar zij individuele therapie, relatie- en gezinstherapie aanbiedt. In haar werk begeleidt ze mensen die vastlopen in bijvoorbeeld angst, stress of relatieproblemen.
Door haar ervaring als dansdocent en therapeut te combineren, ontwikkelde ze samen met Beyond Words Productions de dans- en filmvoorstelling F.E.A.R. voor jongeren. De voorstelling werd op 23 mei gespeeld in het Huis van Ermelo en komt binnenkort ook naar Nunspeet, Barneveld en Ede.
Annemieke Bais- Wonderwood fotografie
Jongeren van nu worden soms ook wel de ‘Generatie Angststoornis’ genoemd. Die term komt uit een boek van de Amerikaanse sociaal psycholoog Jonathan Haidt. Hij stelt daarin dat smartphones en sociale media ervoor zorgen dat jongeren vaker last hebben van angst, onzekerheid en stress. Volgens hem komt dat doordat jongeren steeds bezig zijn met wat anderen van hen vinden en minder offline contact hebben. Therapeut Annemieke Bais herkent dat beeld. “Ik ben zelf niet opgegroeid met smartphones, dus ik maakte me minder druk over wat anderen van mij dachten,” zegt ze.
Ook in het werkveld van onderwijs en in haar therapiepraktijk ziet zij dit terug. “Als moeder en docent die al jaren met jongeren en tieners werkt, zie ik een duidelijke toename van angst en stress onder jongeren.” In haar praktijk komen opvallend veel jongeren met klachten van onzekerheid en angst binnen. “Het lijkt alsof die druk steeds groter wordt en jongeren er moeilijker uitkomen,” vertelt ze.
De kern van de voorstelling F.E.A.R. is jongeren te leren juist hun angsten niet te mijden, maar er recht op af te durven gaan. “We laten ze ook zien dat jongeren niet alleen staan. Ook willen we ouders, jongeren en docenten handvatten meegeven voor dit soort situaties.”
Door middel van dans wordt het verhaal en het probleem uitgebeeld. “Met moderne dans versterken we het verhaal,” zegt ze. Er komen in de voorstelling ook animaties voor. Die gaan over wat angst met je doet en hoe je omgeving erop reageert. “Dans en film is de taal om het uit te beelden en het zo dichter bij de jongeren te brengen,” concludeert Bais.
Op de cijfers over mentale gezondheid reageert Bais geschrokken, al herkent ze het beeld uit haar eigen praktijk maar al te goed. Volgens het CBS en het RIVM is zelfdoding in Nederland een van de belangrijkste doodsoorzaken onder jongeren en jongvolwassenen tot 30 jaar. In 2025 gaat het in Nederland om naar schatting 1.785 mensen die door zelfdoding om het leven kwamen. Dat blijkt uit voorlopige cijfers van het CBS en 113 Zelfmoordpreventie. Gemiddeld zijn dat zo’n vijf mensen per dag.
“Het is verschrikkelijk om te zien dat zoveel jonge mensen geen andere uitweg meer zien,” zegt Bais.
De vraag is uiteindelijk: wanneer is de voorstelling echt geslaagd? Volgens Bais is dat niet alleen als het publiek geraakt wordt, maar vooral als het gesprek op gang komt. “Het is belangrijk dat ze voelen dat erover praten mag en dat het niet raar is om hulp te zoeken,” vertelt ze. “En als het te ver gaat, dan hopen we dat ze weten dat er hulp is in de regio en dat ze die stap ook durven te zetten.”
Foto’s tijdens de voorstelling-Ronald van Dam
