Door Harry Schipper – De gemeente Harderwijk heeft het Centraal Orgaan opvang Asielzoekers (COA) per brief formeel gewaarschuwd dat de opvanglocatie aan de Graaf Ottolaan op 1 juni 2026 definitief moet sluiten.
Aanleiding voor de brief is een recente opmerking van het COA tijdens een zogeheten Provinciale Regietafel. Daarin werd gesproken over ‘voornemens tot beëindiging op 1 juni’. Die formulering wekte bij Joon de indruk dat het COA ruimte liet voor uitstel of voortzetting. Iets dat Harderwijk ‘volstrekt onacceptabel’ noemt.‘Afspraak is afspraak’, schrijft burgemeester Jeroen Joon namens B en W, verwijzend naar de in 2021 verlengde bestuursovereenkomst die een einddatum van vijf jaar kent
B en W wijzen in hun brief op de ‘onvoorwaardelijke toezegging’ die ze hebben gedaan aan hun inwoners: ‘Tien jaar is tien jaar!’ Ze wijzen naar de ontwikkelingen in Hardenberg, waar het niet nakomen van de afspraken voor sluiting door het COA hebben geleid ‘tot ernstige maatschappelijke onrust ven een diepe vertrouwensbreuk tussen burger en overheid’.
“Die ontwikkelingen dienen voor ons als een scherp waarschuwend voorbeeld”, schrijft Joon. “Wij zullen niet toestaan dat de sociale stabiliteit in Harderwijk in gevaar wordt gebarcht door het eenzijdig opschuiven van gemaakte afspraken, zoals gesuggereerd in uw eigen beleidsmemo’s over het uitstellen van voorgenomen sluitingen”.
Hij stipt verder aan dat de opvanglocatie draait op een tijdelijke omgevingsvergunning, die op 1 juni van dit jaar verloopt. Daarna ontbreekt een juridische en planologische titel. Zonder nieuwe titel is voortzetting in strijd met de wet, aldus Joon. Het huurcontract met het COA is al in december 2025 opgezegd.
Harderwijk benadrukt dat het COA tijdig moet zorgen voor alternatieve opvanglocaties. ‘Wij zullen bij handhaving optreden’, besluit de brief resoluut.
De asielopvang aan de Graaf Ottolaan in Harderwijk bestaat sinds juni 2016 en draait sindsdien op basis van een tijdelijke omgevingsvergunning. In 2021 werd de bestuursovereenkomst tussen gemeente en COA verlengd tot uiterlijk 1 juni 2026, met de nadrukkelijke afspraak dat de opvang dan stopt. De locatie werd destijds gekozen vanwege de acute behoefte aan opvangplekken, maar werd nooit bedoeld als permanente vestiging.
De gemeente werkt momenteel hard aan een plan om het voormalige defensieterrein om te vormen tot een woonwijk, al dreigt de feitelijke bouw ernstig te worden vertraagd door de stikstofproblematiek die heel Nederland in haar greep houdt.
In de afgelopen jaren is het azc meerdere keren onderwerp geweest van politieke discussies. Vooralsnog is er geen alternatieve locatie te vinden in Harderwijk die geschikt is voor de opvang van een grote groep asielzoekers. Recentelijk viel de enige geschikt lijkende locatie in en om de hoogbouw van het Morgencollege uit, omdat de kosten om het gebouw geschikt te maken veel te hoog opliepen.