Door Harry Schipper – De realisatie van sociale huurwoningen en goedkope en betaalbare koopwoningen loopt in Harderwijk tot dusver flink achter op de door het gemeentebestuur beloofde aantallen.
En in plaats van 67 procent betaalbare woningen, waaronder naast sociale huur ook middeldure huur vallen, werd er in de afgelopen drie jaren maar 45 procent gerealiseerd. Als het gaat om goedkope koopwoningen zijn de cijfers nog opvallender: in 2023, 2024 en 2025 werden er respectievelijk twee, nul en negen opgeleverd. De cijfers staan in fel contrast met de in totaal 942 woningen die in diezelfde periode werden opgeleverd.De afgelopen drie jaar bleef het percentage sociale huurwoningen steken op gemiddeld elf procent: een derde van het beloofde percentage van 33
Voor de raadsfractie van PRO vormden de cijfers aanleiding om hierover schriftelijke vragen te stellen aan het college van burgemeester en wethouders. Fractievoorzitter Wilco Bos kan er niet bij dat het kan liggen aan de netcongestie of de stikstofproblematiek, want die problemen zouden dan ook zichtbaar moeten zijn bij de andere wooncategorieën. Hij wijst er ook op dat B en W in de afgelopen acht jaar al vaker de verwachting hebben uitgesproken dat de achterstanden worden ingelopen en dat ook vorige maand nog eens uitspraken.
In hun antwoord stellen B en W dat de focus van PRO op de laatste drie jaar eigenlijk te klein is, omdat de gemiddelde doorlooptijd van een woningbouwproject acht tot tien jaar bedraagt. De planvorming voor de projecten voor de woningen die de afgelopen drie jaar zijn gerealiseerd, komen uit een tijd waarin er maar beperkt - en in elk geval anders - op sociale huur en betaalbare koop werd gestuurd. Of er lagen nog juridisch bindende afspraken onder, met een duurder woningbouwprogramma.
Sindsdien zijn de wettelijke mogelijkheden voor gemeenten uitgebreid, zo schrijven B en W. In de afgelopen vier jaar sturen B en W meer en anders ‘en dat moet zich vertalen in een groeiend aanbod aan betaalbare huur- en koopwoningen’. Dat is ook te zien in de nieuwe prognoses, maar nog steeds niet in concreet opgeleverde woningen.
Niettemin is de inzet van het gemeentebestuur nog steeds om zoveel mogelijk plannen tot realisatie te brengen om zoveel mogelijk betaalbare woningen te bouwen voor de inwoners van Harderwijk en Hierden, zo stellen B en W. Want er is nog altijd een grote behoefte aan woningen, zo weten ze. In de praktijk van alledag lopen ze wel tegen steeds meer problemen aan. Er moet veel uit de kast worden getrokken om te voorkomen dat bouwprojecten door problemen als netcongestie en stikstof tot stilstand komen. En er moeten afspraken worden gemaakt met woningbouwcorporaties, ontwikkelende partijen en mede-overheden om de aantallen betaalbare woningen, die in de woondeal staan, ook daadwerkelijk te kunnen realiseren.
Op dit moment lopen in Harderwijk twee grote woningbouwprojecten in Harderweide en het Waterfront en worden de plannen voor Nieuw Weiburg en Kranenburg in de steigers gezet. Door hard te sturen op betaalbare huur- en koopwoningen ,moet dat de komende jaren leiden tot een hoger aanbod van beide categorieën. Als stikstof maar geen roet in het eten gooit. Er moet bovendien ruimte op het elektriciteitsnet worden gevonden. Dat kan door ‘netbewust’ te bouwen en door uitbreiding van het net op de langere termijn. En, zo stellen B en W, ‘als in bezwaarprocedures meer ruimte komt voor het meewegen van de belangen van de woningzoekende’.
B en W wijzen er tot slot op dat vorig jaar de bouw is gestart van 570 woningen en in de eerste helft van dit jaar al voor 306 woningen de bouw is gestart en er dit jaar ook al 211 nieuwe woningen zijn opgeleverd.
